Reptielen en amfibieën
Kleine watersalamander
Lissotriton vulgaris
Kliek. Licentie: CC BY-SA 3.0. Bron op Wikimedia Commons.
- Nederlandse naam
- Kleine watersalamander
- Wetenschappelijke naam
- Lissotriton vulgaris
- Diergroep
- Reptielen en amfibieën
- Familie
- echte salamanders (Salamandridae)
- Orde
- salamanders (Caudata)
- Lengte
- 7–11 cm. Volwassen dieren.
- Gewicht
- Niet goed vastgesteld. Een betrouwbaar gewichtsbereik is hier niet vastgelegd.
- Levensduur
- Niet goed vastgesteld. Vaak enkele jaren. Een exact maximum is hier niet vastgelegd.
- Snelheid
- Niet goed vastgesteld als één vergelijkbare snelheid.
- Voedsel
- kleine waterdieren en wormen
- Leefgebied
- tuin, wetland, bos
- Verspreiding
- Europa, Nederland
- Status
- Niet bedreigd (LC). Wereldwijd.
De kleine watersalamander is de gewone salamander van de tuinvijver. In het voorjaar heeft het mannetje een golvende kam. De kamsalamander is veel forser en heeft een getande kam.
Hoe ziet een kleine watersalamander eruit?
Bruin tot olijf, met ronde donkere vlekken. De buik is oranje met zwarte stippen, en de keel is ook gestippeld. Dat laatste scheidt hem van de vinpootsalamander, waarvan de keel vaak ongestippeld is. Het mannetje krijgt in het water een doorlopende kam over rug en staart. De alpenwatersalamander heeft een egaal oranje buik zonder stippen.
Kleine watersalamander in de omgeving van de foto (Lissotriton vulgaris). Maja Dumat.
Hoe groot wordt een kleine watersalamander?
Tot ongeveer 11 cm, inclusief de staart. Mannetjes en vrouwtjes overlappen. De kamsalamander wordt bijna twee keer zo lang.
Waar leeft een kleine watersalamander?
Vijvers, sloten en poelen met waterplanten, en op het land onder hout en stenen in tuin en bos. Hij verdraagt een tuinvijver beter dan een kamsalamander, die schoner en dieper water nodig heeft.
Waar komt een kleine watersalamander voor?
Europa en West-Azië. In Nederland de meest verspreide salamander, ook in steden. Hij ontbreekt niet in het westen, anders dan veel reptielen.
De meest verspreide salamander, ook in tuinvijvers.
Wat eet een kleine watersalamander?
Watervlooien, muggenlarven, wormpjes en kikkerdril. Op het land kleine ongewervelden. Geen viseter van formaat.
Hoe gedraagt een kleine watersalamander zich?
In het vroege voorjaar in het water, de rest van het jaar vooral op het land, nachtelijker en verborgen. Het mannetje waaiert geurstoffen naar het vrouwtje met de staart.
Hoe plant een kleine watersalamander zich voort?
Het vrouwtje plakt eieren apart in gevouwen blaadjes. De larven hebben uitwendige kieuwen en een vinzoom. Ze metamorfoseren in de zomer. Een salamanderlarve is geen kikkervisje: hij heeft vanaf het begin vier pootaanleg en een andere kop.
Hoe oud wordt een kleine watersalamander?
Vaak een paar jaar, met uitschieters daarboven. Een betrouwbaar maximum is hier niet als één getal vastgelegd.
Wordt een kleine watersalamander bedreigd?
Vissen in een vijver eten eieren en larven. Dichte beschoeiing en een schoongetrokken bodem zonder planten helpen de soort niet. Wereldwijd niet bedreigd.
IUCN: niet bedreigd. In Nederland beschermd, net als de andere inheemse amfibieën.
Een salamander in de vijver is meestal deze soort, niet een kamsalamander. Formaat en de vorm van de kam maken het verschil.
Interessante feiten over kleine watersalamander
- Gestippelde keel en buik.
- Mannen in het voorjaar met een golvende kam.
- Eieren apart in een gevouwen blad.
Veelgestelde vragen over kleine watersalamander
Wat is het verschil met de kamsalamander?
De kleine watersalamander blijft rond de 11 cm en heeft een lage, golvende kam. De kamsalamander is veel groter en het mannetje draagt een hoge, getande kam.
Wat is het verschil met de alpenwatersalamander?
De kleine watersalamander heeft stippen op keel en buik. De alpenwatersalamander heeft een egaal oranje buik.
Waar legt de kleine watersalamander eieren?
Apart, elk ei in een gevouwen blad van een waterplant.
Hoe groot is een kleine watersalamander?
Tot ongeveer 11 cm, inclusief de staart.
Wat is de wetenschappelijke naam?
Lissotriton vulgaris.
Vergelijkbare dieren
Gerelateerde categorieën
Bronnen en verdere informatie
- RAVON. Geraadpleegd op 2026-10-02.
- IUCN Red List. Geraadpleegd op 2026-10-02.
- Animal Diversity Web. Geraadpleegd op 2026-10-02.